The Neverending Fantasy

ทุกทีมีแต่ขึ้นหัวข้อ entry เป็นเทวปกรณ์ฝรั่งแล้วเอามาบอกว่าไอ้เนี่ย ไทยก็มี งวดนี้กลับกันดีกว่า รู้หรือไม่ครับว่ายุโรปก็มีตำนานกินนรีเหมือนกัน

ก่อนจะมาว่ากันถึงกินนรีฝรั่งเรามาแจกแจงรายละเอียดของกินนรีที่เรารู้จักกันดีก่อนดีกว่าครับ ตามพจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ.2525 นิยามความหมายของคำว่ากินนรไว้ดังนี้ "น. อมนุษย์ในนิยาย มี ๒ ชนิด ชนิดหนึ่งเป็นครึ่งคนครึ่งนก ท่อนบนเป็นคน ท่อนล่างเป็นนก อีกชนิดหนึ่งมีรูปร่างเหมือนคน เมื่อจะไปไหนมาไหน ก็ใส่ปีกใส่หางบินไป. (ป.กินนร ; ส.กินนร, กึนร)." ส่วนกินนรีก็คือกินนรที่เป็นเพศหญิงนั่นเอง ซึ่งคงจินตนาการกันได้ไม่ยากเท่าไหร่ เพราะคงคุ้นเคยกันดีอยู่แล้วจากเรื่องพระสุธน - มโนห์รา

ภาพนางกินนรี จากเว็บบ้านจอมยุทธ
http://www.baanjomyut.com/

แต่ไอ้ที่มันผิดแปลกไปจากที่หลายๆ คนรู้มันอยู่ตรงนี้ครับ ถ้าสืบประวัติไปทางวรรณคดีอินเดียตามคติฮินดูเนี่ย คำว่ากินนรมันหมายถึงสิ่งมีชีวิตรูปร่างคนละแบบกับเราอย่างสิ้นเชิง นั่นคือหมายถึงบุรุษที่มีหน้าเป็นม้า ตัวเป็นคน หรือบางครั้งก็ใช้คำว่ากิมบุรุษ หรืออัศวมุขีซึ่งหมายถึงกินนรอย่างอินเดียเช่นกัน ส่วนลักษณะอย่างกินนรบ้านเรานี้ ทางโน้นใช้คำว่าคนธรรพ์เรียกแทน แล้วมันก็สร้างความงงให้เราได้อีกครั้ง เพราะคนธรรพ์บ้านเรามันมีกายเป็นยักษ์ ไม่ใช่คน เออ... เอาเข้าไป - -"

เรื่องนั้นช่างมันก่อนดีกว่าครับ เล่าต่อจะกลายเป็นเรื่องคนธรรพ์ไปเสีย

เอาเป็นว่ามาพิจารณาลักษณะของกินนรีกันอีกทีดีกว่าครับ อย่างที่บอกไปว่ามันแบ่งเป็น 2 แบบคือรูปร่างเป็นครึ่งคนครึ่งนก กับแบบที่เป็นคนสวมปีกสวมหาง ซึ่งไม่ว่ากินนรีในความคิดของคุณๆ ผู้อ่านจะเป็นแบบไหน ผมก็การันตีได้เลยครับว่ายุโรปมีกินนรีแน่นอน

มาดูแบบแรกกันก่อน

ผมว่าฮาร์ปีนี่แหละครับ เป็นกินนรีสายพันธุ์หนึ่ง แน่นอนว่าแม้หน้าตามันจะไม่ได้เหมือนกันเสียทีเดียวแต่ก็มีจุดร่วมอยู่หลายอย่าง ต่อให้มันอยู่คนละสปีชีส์กันผมว่ามันก็น่าจะอยู่แฟมิลี่เดียวกันครับ (เอ หรือว่าผมคิดไปเองเนี่ย?) จุดร่วมที่เห็นได้ชัดก็คือฮาร์ปีมีร่างท่อนบนเป็นมนุษย์ ท่อนล่างเป็นนก รูปกายเป็นหญิง และดูสวยงาม มันอาจจะขัดกับลักษณะของฮาร์ปีที่เราเคยรู้มาว่าน่าเกลียด ที่จริงแล้วส่วนนั้นจิตรกรเป็นผู้แต่งเติมเข้าไปเองครับ ตามตำนานไม่ได้ระบุรูปลักษณ์ของฮาร์ปีให้ออกมาน่าเกลียดเช่นนั้น แม้แต่ใน Wikipedia เองก็ระบุว่า "...the Harpies ("snatchers") were beautiful winged women...")

click เพื่ออ่าน "สืบประวัติฮาร์ปี"

ส่วนข้อแตกต่างที่เห็นได้ชัดระหว่างกินนรีกับฮาร์ปีก็คือ

• กินนรีมีเพศผู้ เรียกว่ากินนร หรือกินนรา ฮาร์ปีมีแต่เพศเมียเท่านั้น
• กินนรีมีปีกตรงช่วงเอว หรือสะโพก ฮาร์ปีมีปีกตรงช่วงหัวไหล่ หรือบางครั้งก็มีแขนเป็นปีกไปเสียเลย
• อันนี้ไม่รู้ว่าเกี่ยวหรือเปล่า แต่กินนรีมีความสามารถในเชิงดนตรี ส่วนฮาร์ปีไม่เคยข้องแวะอะไรกับดนตรีเลยในตำนาน

เรามาดูแบบที่สองกันบ้าง

ภาพนี้ชื่อว่า The Valkyrie's Vigil
ผลงานของEdward Robert Hughesครับ

อันนี้คนที่ไม่รู้ก็คงต้องงงแน่อยู่แล้ว แต่คนที่รู้จักวาลคีรี่ดีอาจจะงงได้ว่า เนี่ยนะ กินนรีฝรั่ง (หรือว่าคุณเองก็เอะใจเหมือนผม? ไม่รู้เหมือนกัน) วาลคีรี่เป็นข้าบริพารหญิงของเทพเจ้าโอดินซึ่งทำหน้าที่เลือกสรรมนุษย์ที่มีคุณสมบัติมาเข้าร่วมกองทัพสวรรค์เมื่อเขาเสียชีวิตไปแล้วครับ ฟังดูไม่เกี่ยวอะไรกันเลยใช่มั้ย? เรามาดูลักษณะพวกนี้กันดีกว่า จะได้รู้ว่าทำไมผมถึงมองว่าเกี่ยว

click เพื่ออ่าน "วาลคีรี่ นางฟ้าผู้เป็นยมทูต"

• กินนรีเมื่อถอดปีกถอดหางแล้วจะมีกายอย่างผู้หญิงทั่วไป วาลคีรี่ถ้าดูจากรูปลักษณ์ภายนอกก็เหมือนผู้หญิงทั่วไปเช่นกัน
• กินนรีเวลาจะไปไหนมาไหนก็สวมปีกสวมหางแล้วบินไป วาลคีรี่ก็จะสวมคราบหงส์แล้วบินไปเช่นกัน
• บางครั้งวาลคีรี่ก็จะถอดคราบหงส์ลงพักผ่อนแบบเดียวกับที่กินนรีลงอาบน้ำในสระโบกขรณี
• อันนี้ในตำนานนอร์สระบุไว้ชัดเจน ถ้ามีมนุษย์ไปพบวาลคีรี่เข้า สามารถนำคราบหงส์ไปซ่อนไว้ แล้วจะพบว่าวาลคีรี่เองก็สามารถถูกเกี้ยวพาได้เหมือนสตรีทั่วไป

ผมว่าชัดเจนแล้วนะครับ ส่วนข้อที่แตกต่างจากกินนรีอย่างเห็นได้ชัดนั้นผมมองไม่ออกสักข้อเลยทีเดียว (ถ้าเอาตามลักษณะทั่วไปที่สามารถเห็นได้จากภายนอก) หรือคุณคิดว่าไงครับ?

สรุปว่าเรามาจีบวาลคีรี่เป็นภรรยากันเถอะ เอ้ย ไม่ใช่... สรุปว่าตำนานกินนรีนั้นใช่ว่าจะมีแต่ตำนานของฮินดู และ/หรือที่สืบมาจากฮินดูอย่างที่เราชาวไทยรู้กันเท่านั้น ทางฝรั่งเขาก็มีตำนานคล้ายๆ กันเหมือนกันครับ ที่จริงแล้วความคล้ายคลึงของตำนานนานาชาตินี้ผมได้เขียนถึงมาแล้วหลาย entry ตั้งแต่ หินนักปราชญ์ - น้ำอมฤต - ชีวิตนิรันดร์, เจาะลึกเผ่าพันธุ์กริฟฟิน (ละเอียดกว่าที่คุณเคยรู้), คุยเฟื่องเรื่องม้าบินและก็ entry นี้ ทำให้อดคิดไม่ได้จริงๆ ว่าเรื่องพวกนี้มันมีจริงหรือไม่? ทำไมมันถึงได้คล้ายกันนัก แม้ว่าชนชาตินั้นๆ จะไม่มีการติดต่อกันเลยในสมัยนั้นก็ตาม?